Wysoka liczebność bernikli białolicej w Monitoringu Noclegowisk Gęsi - Monitoring Ptaków Polski

Wysoka liczebność bernikli białolicej w Monitoringu Noclegowisk Gęsi

Bernikla białolica na ziemi w stadzie
Bernikla białolica. Fot. R. Gwóźdź

Bernikla białolica jest gatunkiem gęsi, który w ostatnich kilku dziesięcioleciach znacząco zwiększył swoją liczebność w Europie. Szczególnie intensywny wzrost odnotowano w populacji rosyjskiej, pierwotnie zasiedlającej rejon Morza Barentsa. Jako główny czynnik wpływający na dodatni trend populacji uznawane są korzystne dla gatunku zmiany w gospodarowaniu terenami zielonymi na obszarach wykorzystywanych przez bernikle jako miejsca odpoczynku podczas migracji i zimowania, skutkujące lepszą kondycją osobników i większym sukcesem lęgowym. W ślad za wzrostem liczebności ptaki z tej populacji zaczęły również gniazdować w nowych miejscach, stopniowo rozszerzając swój areał lęgowy w kierunku południowo-zachodnim. Skolonizowały w ten sposób rozległe obszary wzdłuż tradycyjnych szlaków wędrówek, między innymi całą północną część basenu Morza Bałtyckiego.

Bernikla białolica w locie nad wodą
Bernikla białolica. Fot. R. Gwóźdź

Dodatni trend populacji lęgowej znalazł odbicie w zmianie statusu gatunku na obszarze naszego kraju. Dawniej bernikla białolica należała do ptaków bardzo rzadko zalatujących do Polski (zaledwie pięć znanych okazów z całego XIX). Po II wojnie światowej liczba stwierdzeń szybko wzrastała: do 1983 roku gatunek odnotowano łącznie ok. 45 razy (największe zgrupowanie z tego okresu liczyło 38 ptaków), podczas gdy w kolejnych 14 latach liczba spotkań wyniosła już ponad 220 (maksymalna koncentracja 200 os.). Od 1968 roku bernikla białolica obserwowana jest w Polsce corocznie, zaś jej status u progu obecnego stulecia określano jako bardzo nielicznie przelotny.

Ostatnie dwie dekady przyniosły dalszy wzrost liczby obserwacji i liczebności zgrupowań. Potwierdzają to wyniki rozpoczętego jesienią 2012 roku Monitoringu Noclegowisk Gęsi. Dziesięć sezonów liczeń w ramach tego programu wykazało umiarkowany trend wzrostowy liczebności gatunku w okresie zimowym oraz silny wzrost podczas przelotu wiosennego, zaś rozpowszechnienie w skali kraju wzrasta we wszystkich monitorowanych okresach fenologicznych (migracja jesienna i wiosenna oraz zimowanie).

Stado bernikli białolicej na ziemi, zbliżenie
Zgrupowanie żerowiskowe bernikli białolicych. Fot. Radosław Gwóźdź

Drugie wiosenne liczenie w ostatnim sezonie monitoringu, przeprowadzone na początku drugiej połowy marca 2022 r., przyniosło najwyższą liczebność w historii. Na 31 noclegowiskach obserwatorzy doliczyli się 3205 osobników. Niemal ¾ spośród tej liczby, czyli ponad 2350 ptaków, przebywało na największym krajowym noclegowisku gęsi w Parku Narodowym Ujście Warty. Zgrupowania liczące ponad 100 bernikli odnotowano również w dolinie dolnej Odry poniżej Kostrzyna, w kompleksie stawów Antoniny w dolinie Noteci oraz na jeziorze Gardno w Słowińskim Parku Narodowym. Wynik ten stanowi potwierdzenie rosnącego znaczenia noclegowisk w północno-zachodniej części Polski dla bernikli białolicych. Warto dodać, że obserwacje spoza Monitoringu Noclegowisk Gęsi również wskazują na Park Narodowy Ujście Warty jako najważniejsze miejsce koncentracji gatunku na terenie naszego kraju.

Wróć

Strona korzysta z plików cookies w celu realizacji usług i zgodnie z Polityką Plików Cookies.
Możesz określić warunki przechowywania lub dostępu do plików cookies w Twojej przeglądarce.